حاجّ در آيهء * ( أَ جَعَلْتُمْ سِقايَةَ الْحاجِّ وَعِمارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ . . . ) * توبه : 19 مفرد و بمعنى زائر و قاصد بيت است و مراد از آن مطلق زائر مىباشد . حجّ اكبر * ( وَأَذانٌ مِنَ الله وَرَسُولِه إِلَى النَّاسِ يَوْمَ الْحَجِّ الأَكْبَرِ أَنَّ الله بَرِيءٌ مِنَ الْمُشْرِكِينَ وَرَسُولُه ) * توبه : 3 مراد از حجّ اكبر چيست ؟ در الميزان آمده : در بارهء يوم الحجّ الاكبر اقوالى است يكى آنكه آن يوم نحر در سال نهم هجرت بود كه مسلمين و مشركين جمع شدند و بعد از آن مشركين حجّ نياوردند ، روايات اهل بيت عليهم السّلام اين قول را تأييد مىكند و اعتبار نيز بر آن مساعد است كه آن بزرگترين روزى بود كه هر دو فريق در منى جمع شدند ( على هذا حجّ اكبر يك دفعه بيشتر نبوده است ) از اهل سنت نيز رواياتى رسيده و حاصل عمده آنها اين است كه حجّ اكبر اسم روز قربانى است على هذا در هر سال تكرار مىشود . از جملهء اقوال اينكه آن ، روز عرفه است . از جمله آنكه روز دوّم نحر است و نيز تمام ايّام حجّ را گفته‌اند ( الميزان باختصار ) . در تفسير برهان ذيل روايت فضيل بن عياض از امام صادق عليه السّلام چنين است : پس معناى اين لفظ ( حجّ اكبر ) چيست ؟ فرمود : اكبر ناميده شد زيرا سالى بود كه در آن مسلمين و مشركين هر دو حجّ آوردند و بعد از آن مشركين حجّ نياوردند . طبرسى در بارهء آن سه قول نقل كرده كه دوّمى همان قول الميزان است . * ( قُلْ فَلِلَّه الْحُجَّةُ الْبالِغَةُ فَلَوْ شاءَ لَهَداكُمْ أَجْمَعِينَ انعام : 149 راغب گويد حجّت دليلى است كه مقصود را روشن مىكند . بگو دليل كامل براى خداست اگر ميخواست همه را هدايت ميكرد . على هذا محاجّه بمعنى حجّت آوردن ، آنست كه هر يك بخواهد با حجّت خود ديگرى از دليل خود منصرف كند